«Ταμπα – Χανιώτικα» 31.3.2012

 «Ταμπα-Χανιώτικα»
 Ημερομηνία και ώρα προβολής:
Σάββατο 31 Μαρτίου, 17.00 στην ΕΤ3

Στα Χανιά της Κρήτης μας οδηγεί αυτό το Σάββατο, το ταξίδι της εκπομπής ΕΛΛΗΝΩΝ ΔΡΩΜΕΝΑ, για να μας παρουσιάσει τον ξεχωριστό μουσικό χαρακτήρα της πανέμορφης πόλης. Εκεί συναντά δύο σημαντικούς μουσικούς δεξιοτέχνες, τον Στέλιο και τον Λεωνίδα Λαϊνάκη και δύο ιδιαίτερα μουσικά όργανα. Το λαούτο και το μπουλγαρί.
Οι δύο αυτοί μουσικοί, συνδυάζουν στη δημιουργία τους τα ιδιώματα της Δυτικής Κρήτης, που εκφράζονται με το λαούτο και τα ιδιώματα της Ανατολής, που εκφράζονται με το μπουλγαρί, το οποίο απέκτησε ξεχωριστή υπόσταση στην πόλη των Χανίων με τα ονομαστά  «ταμπαχανιώτικα».
Στην περίπτωσή τους, αυτοί οι δύο μουσικοί επιδεικνύουν την άμεση συγγένεια των δύο έγχορδων οργάνων, τα οποία καθρεφτίζουν δύο διαφορετικές πολιτισμικές κοινότητες. Το λαούτο την παραδοσιακή μουσική της υπαίθρου των Χανίων και της επαρχίας Σελίνου που κυριαρχεί σαν σολιστικό όργανο και το μπουλγαρί την Ανατολίτικη λαϊκή και αστική παράδοση των πόλεων και του ρεμπέτικου.
Από την πόλη των Χανίων απέκτησε και το όνομά του το μουσικό είδος των λεγόμενων «ρεμπέτικων της Κρήτης», που είναι τα «ταμπαχανιώτικα», τα οποία άνθησαν την περίοδο της συγκατοίκησης χριστιανών και μουσουλμάνων στις αρχές του αιώνα.

Στο πρόσωπο του Στέλιου Λαϊνάκη, καθρεφτίζεται η σημαντική κληρονομιά των δεξιοτεχνών του λαούτου Γ. Κουτσουρέλη, και Κ. Παπαδάκη, αφού μαθήτευσε και συνεργάστηκε για χρόνια με αυτές τις σημαντικές μουσικές προσωπικότητες. Μαζί με αυτούς όμως καθρεφτίζεται και η εξέχουσα προσωπικότητα στο μπουλγαρί (Κρητικός ταμπουράς), του Σ. Φουσταλιέρη, -ένα μουσικό μεγαλείο για την Κρήτη- αφού ο Σ. Λαϊνάκης είναι εκείνος που συνεργάστηκε μαζί του για πολλά χρόνια και «κληρονόμησε» από αυτόν το μουσικό είδος των «ταμπαχανιώτικων» και έτσι είναι σήμερα ο κυριότερος εκφραστής τους για τα Χανιά.
Αυτήν την συστηματική προσπάθειά του για την διάσωση των «ταμαχανιώτικων» τραγουδιών -μια βαριά «κληρονομιά»- ο Σ. Λαϊνάκης θέλει να «μεταβιβάσει» στο γιό του Λεωνίδα, ο οποίος πλέον έχει αφοσιωθεί στην ερμηνεία αυτού του ιδιαίτερου μουσικού είδους, για να υπάρξει έτσι η «συνέχεια».
Ο Λεωνίδας μεγάλωσε σε ένα οικογενειακό περιβάλλον γεμάτο από «μουσικές νάρκες», αφού πολλές μουσικές ιδιοφυΐες της Κρήτης συνδημιουργούσαν με τον πατέρα του. Σήμερα είναι κι αυτός ένας ολοκληρωμένος εκφραστής της «ταμπαχανιώτικης» ιδιομορφίας η οποία στο πρόσωπό του διαπρέπει μέσα κι έξω από την Ελλάδα.

Ο φακός της εκπομπής κατέγραψε γνωστά και άγνωστα «ταμπαχανιώτικα» και συρτά Χανιώτικα τραγούδια, από την επιδέξια πένα των Στέλιου και Λεωνίδα Λαϊνάκη, σκηνές από την «παράδοση» και «παραλαβή» αυτής της σημαντικής μουσικής κληρονομιάς και αφηγήσεις των ίδιων των μουσικών για την διαδρομή της προσωπικής τους εργασίας και καλλιτεχνικής τους ταυτότητας.